متن زير روکه به نظرم خيلي کامل و مفيده از "دستورالعمل برنامه ريزي وکنترل پروژه ه" تهيه کننده: حسين نادي شهري "مرکز تحقيقات و توسعه مديريت پروژه" به طور کامل نقل مي کنم. جدا از به هم ريختگي فونت هاش، اميدوارم به کارتون بياد. در آينده از اين نظام بيشتر خواهم گفت. فايل کاملش رو هم در صورت تمايل و مکاتبه با من در اختيارتون مي ذارم.
تعریف نظام جامع برنامه ریزی و کنترل پروژه
نظام جامع برنامه ریزی و کنترل پروژه، مجموعه ای است از فرايندها، روش ها و دستورالعملها که مسؤوليت ها، وظايف کلی و شرح خدمات عوامل دست اندرکار پروژه را برای انجام فعاليتهيی به شرح زيرتعريف و تبيين م یکند:
-1-1 شناخت اهداف، محيط و دامنه کار پروژه.
-2-1 برنامه ريزي پايه و راهبردی پروژه.
-3-1 برنامه ريزی کلان، تفصيلی و عملياتی پروژه.
-4-1 کنترل کلان، تفصيلی و عملياتی پروژه.
-2 نقش نظام جامع برنامه ریزی و کنترل پروژه
نتايج اصلی اجرای نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه عبارتند از:
-1-2 ايجاد بستری يکپارچه و مناسب برای يکسان سازی اطلاعات و وحدت رويه در برنامه ريزی و
کنترل پروژه ميان عوامل دست اندرکار.
-2-2 تهيه و توليد اطلاعات و گزارش های لازم، به هنگام، کافی، دقيق و معتبر از چگونگی پيشرفت
پروژه در مراحل مختلف تهيه و اجرای آن، برای اتخاذ تصميم های مناسب و برای دستيابی به هدف های
پروژه در چارچوب برنامه زمانی، بودجه و مشخصات فنی تعيين شده.
-3-2 ميزان توفيق در تحقق اهداف زمانی و پيشرفت طرح و پروژه با توجه به منابع اجرايی در
اختيار و بودجه تأمين، تخصيص و هزينه شده در مورد ارزيابی و سنجش قرار می گيرد و با مقادير پيش بينی شده مقايسه، انحراف آن معين گرديده، علل انحرافات شناسايی می شود و پيشنهادهای لازم برای رفع موانع و دستيابی به اهداف ارائه مي گردد.
-3 هدف نظام جامع برنام هریزی و کنترل پروژه
در مراحل مختلف تهيه و اجرای پروژه عوامل دست اندرکار در زمينه ها و فعاليت های مختلفی دخالت دارند و ايفای وظيفه می کنند. هدف نهايی از تمام کوشش ها، اقدامات و ابتکارات عوامل دست اندرکار، تحقق هرچه کاملتر اهداف برنامه ها و دستيابی به انتظارات و نتايج تعيين شده، در چارچوب برنامه زمانی معين، با صرف کمترين هزينه و استفاده بهينه از منابع است . نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه با همين نگرش و برای دستيابی به اهداف زير طراحی شده است:
-1-3 زمينه، امکان و شرايط لازم برای شناخت اهداف، انتظارات، محيط و ابعاد کار پروژه برای
مجموعه عوامل دست اندرکار پروژه، به دسترسی فراهم شود.
-2-3 هريک از عوامل دست اندرکار، بر اساس نقش و مأموريت خود، راهبردها و سياستهای کلان در
مورد روشها، سازمان و تشکيلات، اطلاعات و سيستمها و ساختارهای مناسب و مقتضی برای دستيابی به
هدفهای پروژه را تدوين نمایند.
-3-3 فعاليتهای لازم برای مشخص کردن چگونگی اجرای پروژه ها و دستيابی به هدفهای آنها، بر
اساس راهبردها و سياستهای تدوين شده، در چارچوب برنامه زمانی و بودجه تصويب شده، مشخص گردد و مجموعه منابع اجرايی و امکانات عوامل دست اندرکار، در جهت تحقق اهداف مشخص، هدايت و مديريت شود و تصميمات اتخاذ شده و اقدامات انجام شده، به طور مستمر، پيگيری و مستند گردد.
-4-3 ميزان توفيق در تحقق اهداف زمانی و پيشرفت پروژه، با توجه به منابع اجرايی در اختيار و
بودجه تأمين و هزينه شده، در مورد ارزيابی و سنجش قرار گيرد و با مقادير پيش بينی شده مقايسه و
انحرافات آن معين گردد . علل انحرافات شناسايی و تحليل شده و پيشنهادها و اصلاحات لازم، برای رفع
موانع دستيابی به اهداف ارائه شود.
-4 اصول کلی نظام جامع برنامه ریزی و کنترل پروژه
اصول کلی نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه عبارتند از:
-1-4 تعهدات و تکاليف هريک از عوامل دست اندرکار به نحو مشخص و قابل سنجش مستند شود.
-2-4 جريان گردش اطلاعات در مراحل مختلف، بين عوامل دست اندرکار به منظور برنامه ريزی،
کنترل زمان، پيشرفت منابع اجرايی و بودجه تعيين و برقرار گردد.
-3-4 شرح وظايف و خدمات هريک از عوامل دست اندرکار برای انجام برنامه ريزی و کنترل پروژه
تعيين شود.
ساختار مراحل و فعاليت های نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه مستقل از نوع، اندازه و ماهيت طرح ها و پروژه های عمرانی و نقش هريک از عوامل دست اندرکار تهيه و اجرای طرح و پروژه می باشد . درنظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه هريک از عوامل، ضمن حفظ استقلال عملکرد خود، با نظام های عوامل فرادست و فرودست مرتبط هستند و همه از يک زبان مشترک تبعيت می کنند.
-5 عوامل دست اندرکار
عوامل دست اندرکار نظام جامع و برنامه ريزی کنترل پروژه عبارتند از:
-1-5 سازمان مديریت و برنامه ريزی کشور.
-2-5 دستگاه اجرايی يا مدير طرح.
-3-5 مشاوران.
-4-5 پيمانکاران.
-5-5 سازندگان.
-6 دامنه کار
دامنه کار نظام جامع برنامه ریزی و کنترل پروژه شامل همه طرح های عمرانی ملی و استانی می باشد که روش و چگونگی شمول آنها از سوی سازمان مديريت و برنامه ريزی کشور تعيين و ابلاغ میگردد.
-1-7 سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور
-1-1-7 مديريت کلان نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه و پيگيری اجرای آن در طرح های
عمرانی.
-2-1-7 تهيه گزارش های ادواری بر اساس اطلاعات و گزارش های دريافتی از نظام جامع
برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-3-1-7 تخصيص منابع با استفاده از اطلاعات و گزارش های نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-4-1-7 تهيه ضوابط تشخيص صلاحيت و رتبه بندی، ارجاع کار و ارزشيابی و احدهای خدمات
برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-2-7 دستگاه اجرایی یا مدیر طرح
-1-2-7 ايجاد بخش برنامه ريزی و کنترل پروژه در سازما نهای مجری.
-2-2-7 استفاده کردن از خدمات واحد برنامه ريزی و کنترل پروژه در صورت فقدان و يا کمبود
نيروی متخصص در دستگاه اجرايی . چنانچه پروژه از خدمات مدير طرح استفاده نمايد، خدمات برنامه ريزی و کنترل پروژه در واحد خدمات مديريت طرح انجام می شود.
-3-2-7 تهيه گزارش شناخت، برنامه ريزی پايه و راهبردی و گزارش های جامع پيشرفت بر اساس
شرح خدمات نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه و ارسال آن در زمان های لازم برای سازمان مديريت وبرنامه ريزی کشور.
-4-2-7 پيش بينی شرح خدمات برنامه ريزی و کنترل پروژه در شرح خدمات مهندسان مشاور به
عنوان کار اضافی.
-5-2-7 پيش بينی شرح خدمات برنامه ريزی و کنترل پروژه در اسناد مناقصه کارهای اجرايی و
ساخت که پيمانکاران و سازندگان در پيشنهاد قيمت خود آنها را منظور کنند.
-6-2-7 اعلام مشخصات نرم افزار برنامه ريزی و کنترل پروژه در قرارداد مهندسان مشاور و
پيمانکاران.
-7-2-7 تشکيل جلسه منظم برای تحليل وضعيت و بررسی پيشنهادها و اخذ تصميم با شرکت
مشاوران، پيمانکاران و سازندگان در مرکز و کارگاه.
-3-7 مشاوران، پیمانکاران و سازندگان
-1-3-7 ارسال سوابق کارکنان مديريت برنامه ريزی و کنترل پروژه برای مجری و اخذ تاييديه در
صورت عدم استفاده از واحد خدمات برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-2-3-7 استفاده از شرح و شناسه عناصر ساختار کارهای پر وژه و اخذ تاييديه فهرست شرح و
شناسه و کد عناصر سطح دوم و سوم ساختار کارهای مشاوران، پيمانکاران و سازندگان از مديريت
برنامه ريزی و کنترل پروژه دستگاه اجرايی.
-3-3-7 تهيه يا اصلاح و تکميل گزارش شناخت، برنامه ريزی پايه و راهبردی با توجه به اطلاعات
دريافتی لازم از سوی دستگاه اجرايی و مطابق شرح خدمات نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-4-3-7 تهيه گزارش های پيشرفت، مطابق شرح خدمات نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه و
ارسال آن برای عوامل فرادست.
-8 گردش اطلاعات و گزار شها
بر اساس شرح وظايف بخش برنامه ريزی و کنترل پروژه و شرح خدمات واحد خدمات برنامه ريزی و
کنترل پروژه، هريک از عوامل دست اندرکار نظام بايد در مقاطع زمانی مشخص و در چارچوب شرح خدمات
نظام، گزار شهای لازم را تهيه کنند. اين گزار ش ها عبارتند از:
-1-8 گزارش شناخت پروژه.
-2-8 گزارش برنامه ريزی پايه و راهبردی پروژه.
-3-8 گزار شهای ادواری پيشرفت پروژه.
-4-8 گزار شهای موردی (از جمله گزارش مسائل و تنگناهای پروژه).
گزارش های پیشرفت به منظور بهنگام کردن و تاييد و تصويب پيشنهادهای اصلاحی تهيه و به واحدهای
فرادست ارسال ميگردد. .
-1-1 شناخت اهداف، محيط و دامنه کار پروژه.
-2-1 برنامه ريزي پايه و راهبردی پروژه.
-3-1 برنامه ريزی کلان، تفصيلی و عملياتی پروژه.
-4-1 کنترل کلان، تفصيلی و عملياتی پروژه.
-2 نقش نظام جامع برنامه ریزی و کنترل پروژه
نتايج اصلی اجرای نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه عبارتند از:
-1-2 ايجاد بستری يکپارچه و مناسب برای يکسان سازی اطلاعات و وحدت رويه در برنامه ريزی و
کنترل پروژه ميان عوامل دست اندرکار.
-2-2 تهيه و توليد اطلاعات و گزارش های لازم، به هنگام، کافی، دقيق و معتبر از چگونگی پيشرفت
پروژه در مراحل مختلف تهيه و اجرای آن، برای اتخاذ تصميم های مناسب و برای دستيابی به هدف های
پروژه در چارچوب برنامه زمانی، بودجه و مشخصات فنی تعيين شده.
-3-2 ميزان توفيق در تحقق اهداف زمانی و پيشرفت طرح و پروژه با توجه به منابع اجرايی در
اختيار و بودجه تأمين، تخصيص و هزينه شده در مورد ارزيابی و سنجش قرار می گيرد و با مقادير پيش بينی شده مقايسه، انحراف آن معين گرديده، علل انحرافات شناسايی می شود و پيشنهادهای لازم برای رفع موانع و دستيابی به اهداف ارائه مي گردد.
-3 هدف نظام جامع برنام هریزی و کنترل پروژه
در مراحل مختلف تهيه و اجرای پروژه عوامل دست اندرکار در زمينه ها و فعاليت های مختلفی دخالت دارند و ايفای وظيفه می کنند. هدف نهايی از تمام کوشش ها، اقدامات و ابتکارات عوامل دست اندرکار، تحقق هرچه کاملتر اهداف برنامه ها و دستيابی به انتظارات و نتايج تعيين شده، در چارچوب برنامه زمانی معين، با صرف کمترين هزينه و استفاده بهينه از منابع است . نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه با همين نگرش و برای دستيابی به اهداف زير طراحی شده است:
-1-3 زمينه، امکان و شرايط لازم برای شناخت اهداف، انتظارات، محيط و ابعاد کار پروژه برای
مجموعه عوامل دست اندرکار پروژه، به دسترسی فراهم شود.
-2-3 هريک از عوامل دست اندرکار، بر اساس نقش و مأموريت خود، راهبردها و سياستهای کلان در
مورد روشها، سازمان و تشکيلات، اطلاعات و سيستمها و ساختارهای مناسب و مقتضی برای دستيابی به
هدفهای پروژه را تدوين نمایند.
-3-3 فعاليتهای لازم برای مشخص کردن چگونگی اجرای پروژه ها و دستيابی به هدفهای آنها، بر
اساس راهبردها و سياستهای تدوين شده، در چارچوب برنامه زمانی و بودجه تصويب شده، مشخص گردد و مجموعه منابع اجرايی و امکانات عوامل دست اندرکار، در جهت تحقق اهداف مشخص، هدايت و مديريت شود و تصميمات اتخاذ شده و اقدامات انجام شده، به طور مستمر، پيگيری و مستند گردد.
-4-3 ميزان توفيق در تحقق اهداف زمانی و پيشرفت پروژه، با توجه به منابع اجرايی در اختيار و
بودجه تأمين و هزينه شده، در مورد ارزيابی و سنجش قرار گيرد و با مقادير پيش بينی شده مقايسه و
انحرافات آن معين گردد . علل انحرافات شناسايی و تحليل شده و پيشنهادها و اصلاحات لازم، برای رفع
موانع دستيابی به اهداف ارائه شود.
-4 اصول کلی نظام جامع برنامه ریزی و کنترل پروژه
اصول کلی نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه عبارتند از:
-1-4 تعهدات و تکاليف هريک از عوامل دست اندرکار به نحو مشخص و قابل سنجش مستند شود.
-2-4 جريان گردش اطلاعات در مراحل مختلف، بين عوامل دست اندرکار به منظور برنامه ريزی،
کنترل زمان، پيشرفت منابع اجرايی و بودجه تعيين و برقرار گردد.
-3-4 شرح وظايف و خدمات هريک از عوامل دست اندرکار برای انجام برنامه ريزی و کنترل پروژه
تعيين شود.
ساختار مراحل و فعاليت های نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه مستقل از نوع، اندازه و ماهيت طرح ها و پروژه های عمرانی و نقش هريک از عوامل دست اندرکار تهيه و اجرای طرح و پروژه می باشد . درنظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه هريک از عوامل، ضمن حفظ استقلال عملکرد خود، با نظام های عوامل فرادست و فرودست مرتبط هستند و همه از يک زبان مشترک تبعيت می کنند.
-5 عوامل دست اندرکار
عوامل دست اندرکار نظام جامع و برنامه ريزی کنترل پروژه عبارتند از:
-1-5 سازمان مديریت و برنامه ريزی کشور.
-2-5 دستگاه اجرايی يا مدير طرح.
-3-5 مشاوران.
-4-5 پيمانکاران.
-5-5 سازندگان.
-6 دامنه کار
دامنه کار نظام جامع برنامه ریزی و کنترل پروژه شامل همه طرح های عمرانی ملی و استانی می باشد که روش و چگونگی شمول آنها از سوی سازمان مديريت و برنامه ريزی کشور تعيين و ابلاغ میگردد.
-1-7 سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور
-1-1-7 مديريت کلان نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه و پيگيری اجرای آن در طرح های
عمرانی.
-2-1-7 تهيه گزارش های ادواری بر اساس اطلاعات و گزارش های دريافتی از نظام جامع
برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-3-1-7 تخصيص منابع با استفاده از اطلاعات و گزارش های نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-4-1-7 تهيه ضوابط تشخيص صلاحيت و رتبه بندی، ارجاع کار و ارزشيابی و احدهای خدمات
برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-2-7 دستگاه اجرایی یا مدیر طرح
-1-2-7 ايجاد بخش برنامه ريزی و کنترل پروژه در سازما نهای مجری.
-2-2-7 استفاده کردن از خدمات واحد برنامه ريزی و کنترل پروژه در صورت فقدان و يا کمبود
نيروی متخصص در دستگاه اجرايی . چنانچه پروژه از خدمات مدير طرح استفاده نمايد، خدمات برنامه ريزی و کنترل پروژه در واحد خدمات مديريت طرح انجام می شود.
-3-2-7 تهيه گزارش شناخت، برنامه ريزی پايه و راهبردی و گزارش های جامع پيشرفت بر اساس
شرح خدمات نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه و ارسال آن در زمان های لازم برای سازمان مديريت وبرنامه ريزی کشور.
-4-2-7 پيش بينی شرح خدمات برنامه ريزی و کنترل پروژه در شرح خدمات مهندسان مشاور به
عنوان کار اضافی.
-5-2-7 پيش بينی شرح خدمات برنامه ريزی و کنترل پروژه در اسناد مناقصه کارهای اجرايی و
ساخت که پيمانکاران و سازندگان در پيشنهاد قيمت خود آنها را منظور کنند.
-6-2-7 اعلام مشخصات نرم افزار برنامه ريزی و کنترل پروژه در قرارداد مهندسان مشاور و
پيمانکاران.
-7-2-7 تشکيل جلسه منظم برای تحليل وضعيت و بررسی پيشنهادها و اخذ تصميم با شرکت
مشاوران، پيمانکاران و سازندگان در مرکز و کارگاه.
-3-7 مشاوران، پیمانکاران و سازندگان
-1-3-7 ارسال سوابق کارکنان مديريت برنامه ريزی و کنترل پروژه برای مجری و اخذ تاييديه در
صورت عدم استفاده از واحد خدمات برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-2-3-7 استفاده از شرح و شناسه عناصر ساختار کارهای پر وژه و اخذ تاييديه فهرست شرح و
شناسه و کد عناصر سطح دوم و سوم ساختار کارهای مشاوران، پيمانکاران و سازندگان از مديريت
برنامه ريزی و کنترل پروژه دستگاه اجرايی.
-3-3-7 تهيه يا اصلاح و تکميل گزارش شناخت، برنامه ريزی پايه و راهبردی با توجه به اطلاعات
دريافتی لازم از سوی دستگاه اجرايی و مطابق شرح خدمات نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه.
-4-3-7 تهيه گزارش های پيشرفت، مطابق شرح خدمات نظام جامع برنامه ريزی و کنترل پروژه و
ارسال آن برای عوامل فرادست.
-8 گردش اطلاعات و گزار شها
بر اساس شرح وظايف بخش برنامه ريزی و کنترل پروژه و شرح خدمات واحد خدمات برنامه ريزی و
کنترل پروژه، هريک از عوامل دست اندرکار نظام بايد در مقاطع زمانی مشخص و در چارچوب شرح خدمات
نظام، گزار شهای لازم را تهيه کنند. اين گزار ش ها عبارتند از:
-1-8 گزارش شناخت پروژه.
-2-8 گزارش برنامه ريزی پايه و راهبردی پروژه.
-3-8 گزار شهای ادواری پيشرفت پروژه.
-4-8 گزار شهای موردی (از جمله گزارش مسائل و تنگناهای پروژه).
گزارش های پیشرفت به منظور بهنگام کردن و تاييد و تصويب پيشنهادهای اصلاحی تهيه و به واحدهای
فرادست ارسال ميگردد. .
